شروط ضمن عقد

شروط ضمن عقد از جمله شرط هایی است که هر دختر و پسری در حین ازدواج ممکن است به یکسری توافقات برسند که اگر در چارچوب قوانین مدنی باشد میتواند بعنوان شرط ضمن عقد تلقی شود.
اما چند درصد از جوانان ما از حقوق خودشان اطلاع دارند ؟

چند نفر از جوانان ما میدانند که برای محکم کردن پایه های زندگی شان چه شروطی را میتوانند قرار دهند و یا قبول نکنند؟

از آنجایی که در قوانین خانواده ، زنان می توانند در راستای عینیت بخشی به اصل تساوی حقوق زن و مرد، با قید برخی شروط در ضمن عقد ازدواج(نکاح) ، امتیازاتی اخذ نمایند.مستند به ماده ۱۱۱۹ قانون مدنی “طرفین عقد میتوانند هر شرطی که مخالف با مقتضای ذات عقد مزبور نباشد در ضمن عقد ازدواج یا عقد لازم دیگر بنمایند.

شروط ضمن عقد
شروط ضمن عقد از جمله شرط هایی است که هر دختر و پسری در حین ازدواج ممکن است به یکسری توافقات برسند

شروط ضمن عقد یعنی؟

شروط ضمن عقد ، تعهداتی است که در حین ازدواج با توافقی که بین زوجین توسط مفاد قرارداد ازدواج آنها میشود، صورت میگیرد . این شروط را میتوان در سند رسمی ازدواج ذکر کرده و با امضای دو طرف رسمیت داد. این شروط در انون بیان نشده و به انتخاب طرفین به هنگام ازدواج و یا بعد از آن انتخاب میشوند، بر اساس فقه و قانون ، ازدواج قراردادی است که در آن حقوق و تکالیف متفاوتی به زن و مرد داده میشود. با امضای سند ازدواج توسط طرفین، زن برخی از حقوق مدنی و معنوی خود همچون حق سفر، داشتن شغل، انتخاب محل زندگی و مسکن، ولایت بر فرزندان و جدایی از همسر (طلاق) را از دست میدهد و حقوق مادی همچون مهریه و نفقه را به دست می آورد.


از این شروط برای چه قصدی استفاده می شود؟

معمولاً از شروط ضمن عقد برای تغییر و یا تعدیل آثار حقوقی ازدواج ،استفاده میشود. برای مثال شوهر تعهد میدهدکه جلوی سفر رفتن یا کار کردن زن را نگیرد یا به او برای طلاق وکالت میدهد. این شروط در صورتی که مغایر با قوانین تکمیلی نظام حقوقی ایران باشند بر قانون برتری دارند و در صورت بروز اختلاف باید به شرط ضمن عقد عمل شود نه قانون، اما اگر خلاف قوانین امری باشند اعتباری ندارند.

در اسناد ازدواج امروزی در ایران، تعدادی شرط اضافی برای رفع برخی از این نابرابریها چاپ شده که شروط ضمن عقد خوانده میشوند و باید به امضای دو طرف عقد برسد . اما شروط کنونی در مواردی کافی دانسته نشده اند و شروط ضمن عقد بیشتری نیز قابل درج در سند هستند که باید با عبارات دقیق قانونی نوشته شوند ، البته بعضی از سردفتران بعضی از شروط ضمن عقد را نمیپذیرند . اما این کار آنها مطابق قانون نیست چرا که«طبق قانون اساسی هر نوع شرطی که مورد قبول متقاضی عقد باشد، ذکرش در عقدنامه ازدواج، بلامانع است »

بخوانید...
عفو و انواع آن

مهمترین مصادیق آن

۱ -زوج به زوجه وکالت بلاعزل با حق توکیل به غیر میدهد تا زوجه در هر زمانی که بخواهد از جانب زوج اقدام به متارکه کند، به هر طریق اعم از اخذ یا بذل مهریه.

۲ -زوجه اجازه دارد از هم اکنون هرگاه خواست به خارج از کشور برود و نیاز به اجازه مجدد زوج ندارد، چه برای اخذ

یا تمدید یا تجدید گذرنامه و این اجازه دائمی است.


۳- زوجه حق ادامه تحصیل تا هر مرحله یی که لازم بداند و در هر مکان و محلی که ایجاب کند را دارد.

۴ – زوج، زوجه را در انتخاب هر شغلی که مایل باشد و هر کجا که بتواند کار کند، مخیر میکند و اجازه میدهد که

مشغول به کار شود.

۵ – زوج و زوجه متعهد میشوند هنگام جدایی اعم از اینکه متارکه به درخواست مرد باشد یا به درخواست زن کلیه

دارایی که بعد از ازدواج دائم زوجین به دست میآورند بین آنها به مناصفه تقسیم شود.

۶ -حق انتخاب مسکن و تعیین شهر یا محلی که زندگی مشترک در آنجا ادامه پیدا کند با زوجه خواهد بود.

اجاره
حق انتخاب مسکن و تعیین شهر یا محلی که زندگی مشترک در آنجا ادامه پیدا کند با زوجه خواهد بود.

۷ – اگر در آینده زوجین دارای فرزند شدند و طلاق اتفاق افتاد حضانت فرزندان به عهده زوجه باشد و در صورت خروج

از کشور نیازی به اذن پدر ندارند.

شروط ضمن عقد از منظر قوه قضاییه

۱ – زوج، زوجه را در ادامه تحصیل تا هر مرحله که زوجه لازم بداند و در هر کجا که شرایط ایجاب نماید مخیر میسازد.

۲ – زوج، زوجه را در اشتغال به هر شغلی که مایل باشد، در هر کجا که شرایط ایجاب نماید مخیر میکند.

۳ – زوج به زوجه، وکالت بلاعزل میدهد که با همه اختیارات قانونی بدون نیاز به اجازه شفاهی یا کتبی مجدد شوهر،

از کشور خارج شود. تعیین مدت، مقصد و شرایط مربوط به مسافرت به خارج از کشور به صلاحدید خود زن است.


۴-زوج متعهد میشود هنگام جدایی – اعم از آن که به درخواست مرد باشد یا به درخواست زن – نیمی از دارایی

موجود خود را – اعم از منقول و غیر منقول که طی مدت ازدواج به دست آوردهاست – به زن منتقل نماید.

شروط ضمن عقد
شروط ضمن عقد از منظر قوه قضاییه

۵ – زوج به زوجه وکالت بلاعزل با حق توکیل به غیر میدهد تا زوجه در هر زمان و تحت هر شرایطی از جانب زوج

اقدام به مطلقه نمودن خود از قید زوجیت زوج به طلاق خلع کند.

انواع شروط ضمن عقد

۱ – شروط باطل :برخی شروط ضمن عقد معتبر نیستند از میان آنها برخی باعث باطل شدن عقد ازدواج هم میشوند

بخوانید...
تنظیم سند رسمی چه ضرورتی دارد؟

ولی برخی لطمه ای به عقد ازدواج نمیزند و فقط آن شرط اعتباری ندارد.

الف – شروط مبطل عقد ازدواج :

بر اساس ماده ۲۳۳ باطل است. «مقتضای ذات عقد »قانون مدنی شروط خلاف

منظور از خلاف مقتضای ذات این است که با طبیعت و ذات آن قرارداد (در اینجا ازدواج) منافات داشته باشد. برای

مثال اینکه شرط شود دو طرف ازدواج همسر یکدیگر نباشند با طبیعت ازدواج در تضاد است و در صورتی که چنین

شرطی در ازدواج گذاشته شود به این معناست که اصلاً منظور دو طرف ازدواج نبوده و توافقی بر ازدواج بین آنها

صورت نگرفته است. پس هم شرط و هم خود عقد ازدواج باطل میشود.

شروط ضمن عقد
منظور از خلاف مقتضای ذات این است که با طبیعت و ذات آن قرارداد (در اینجا ازدواج) منافات داشته باشد

ب – شروط باطلی که مبطل ازدواج نیستند :

این شروط در ماده ۲۳۲ قانون مدنی به طور کلی به سه دسته غیر مقدور، بی فایده و نامشروع تقسیم شده اند:


۱شرط غیرمقدور: شرطی که انجام آن در توان افراد متعارف نباشد. مثلاً شرط شود که زن یا شوهر در سه روز

زبان تایلندی را به دیگری بیاموزند یا مردهای را زنده کند.

۲ شرط بیفایده: شرطی که در انجام آن هیچ منفعت عقلائی متصور نباشد. تشخیص منفعت هم با عرف است. مثل

اینکه شرط شود زن یا شوهر مسافتی را با شتر بپیماید.

۳ شرط نامشروع : شرطی که مخالف قوانین امری باشد. قوانین امری مربوط به نظم و مصلحت عمومی میشود و

برخلاف قوانین تفسیری افراد نمیتوانند علیه آنها توافق کنند. به طور کلی بیشتر قوانین مربوط به ازدواج در زمره قوانین امری است. از نمونه های این شروط میتوان به این موارد اشاره کرد:

الف: شرط خیار یا شرطی که حق فسخ نکاح را به یکی از دو طرف بدهد.

ب: شرط شود که مرد حق طلاق نداشته باشد

پ: شرط شود که ریاست خانواده با زن باشد.

ث: شرط شود که مرد حق ولایت و حضانت فرزندان خود را نداشته باشد.

ج: شرط شود که زن حق نفقه نداشته باشد.

چ: شرط شود که مرد حق ندارد به رابطه خود با همسر قبلیش ادامه بدهد.

ح: شرط شود که زن در کارها و روابط خود کاملاً آزاد باشد.

ث:نمونه ای از شروط ضمن عقد

۱ – شرط تحصیل :

اگر چه حق تحصیل از حقوق اساسی هر فرد است و نمیتوان از تحصیل افراد جلوگیری کرد، اما

برای پرهیز از مشکلات احتمالی در این زمینه، عبارت زیر برای درج در سند ازدواج پیشنهاد میشود: زوج، زوجه را در

ادامه تحصیل تا هر مرحله که زوجه لازم بداند و در هر کجا که شرایط ایجاب نماید مخیر میسازد.

شروط ضمن عقد
زوج، زوجه را در ادامه تحصیل تا هر مرحله که زوجه لازم بداند و در هر کجا که شرایط ایجاب نماید مخیر میسازد.
۲ – شرط اشتغال :

بر اساس قانون، اگر شغل زن منافی با مصالح خانواده یا حیثیت شوهر یا زن باشد، مرد میتواند

بخوانید...
مدت زمان قرارداد مشارکت در ساخت چه میزان است ؟

همسر خود را از آن شغل منع کند. با توجه به این که امکان تفسیرهای مختلف از این متن قانونی وجود دارد، گنجاندن

عبارت زیر در سند ازدواج پیشنهاد میشود: زوج، زوجه را در اشتغال به هر شغلی که مایل باشد، در هر کجا که شرایط

ایجاب نماید مخیر میکند.


۳– شرط وکالت زوجه در صدور جواز خروج از کشور :

طبق قانون گذرنامه، زنان متأهل فقط با اجاره ی کتبی

همسر خود میتوانند از کشور خارج شوند. این مسأله در عمل مشکلات فراوانی را ایجاد میکند، عبارت زیر به منزله ی

شرط در حین عقد ازدواج پیشنهاد میشود: زوج به زوجه، وکالت بلاعزل میدهد که با همه اختیارات قانونی بدون نیاز

به اجازه شفاهی یا کتبی مجدد شوهر، از کشور خارج شود. تعیین مدت، مقصد و شرایط مربوط به مسافرت به خارج از

کشور به صلاحدید خود زن است.

۴ – شرط تقسیم اموال موجود میان شوهر و زن پس از جدایی :

مشابه چنین شرطی در سندهای ازدواج کنونی

وجود دارد. ولی اجرایی شدن آن منوط به عدم درخواست زن برای جدایی، یا تخلف نکردن زن از وظایف زناشویی خود

و یا نداشتن رفتار و اخلاق ناشایست بوده و احراز این موارد نیز برعهده ی دادگاه است. برای ایجاد شرایط مساوی تر

میان زن و شوهر در این خصوص، گنجاندن عبارت زیر در سند ازدواج پیشنهاد میشود.: زوج متعهد میشود هنگام

جدایی اعم از آن که به درخواست مرد باشد یا به درخواست زن ،نیمی از دارایی موجود خود را اعم از منقول و غیرمنقول

که طی مدت ازدواج به دست آورده است به زن منتقل نماید.


این شرط هرچند معتبر است و در واقع قوه قضائیه ایران متن آن را تنظیم کرده با اشکالات و ابهاماتی روبروست از

جمله اینکه فقط حداکثر اموالی که شوهر به زن انتقال میدهد مشخص شده و حداقلی تعیین نشدهاست. دومی اینکه

شرط بر سر چیزی است که در زمان بستن آن وجود خارجی ندارد و شرط بر امر مجهولی که حتی مقدار و چگونگی

آن را نمیتوان تشخیص داد، از نظر برخی حقوقدانان و فقها باطل است.

نفقه اقارب
شرط تقسیم اموال موجود میان شوهر و زن پس از جدایی

۵-شرط حضانت فرزندان پس از طلاق :

در ماده ۱۱۶۹ قانون مدنی بیان شده “مادر در نگهداری طفل تا ۷ سالگی

اولویت دارد و پس از آن حضانت با پدر است” حتی اگر صلاحیت لازم را نداشته باشد. ماده ۱۱۷۰ می گوید:” اگر مادر

در مدتی که حضانت طفل با اوست مبتلا به جنون شود یا به دیگری شوهر کند حق حضانت با پدر خواهد بود” در این

قانون علیه مادر تبعیض اعمال شده است و در شرایط مشابه چنین حق متقابلی به مادر داده نشده است و صلاح کودک

بخوانید...
تعلیق مجازات

نیز در نظر گرفته نشده است.

برای رفع این نقیصه زن و شوهر می توانند به توافقی درباره حضانت فرزندان برسند. این توافق (یا شرط ضمن عقد یا

عقد خارج لازم)می تواند به اشکال مختلفی باشد. مثلا می توان متن پیشنهادی زیرا را به کار برد: “زوجین ضمن عقد

خارج لازمی توافق نمودند اولویت در حضانت فرزند یا فرزندان مشترک در صورت طلاق با مادر خواهد بود”. یا : “زوجین

ضمن عقد خارج لازمی توافق نمودند حضانت فرزند یا فرزندان مشترک در صورت طلاق با هر کدام از والدین خواهد

بود که بنا بر مصلحت طفل باشد . تعیین مصلحت طفل بر عهده کارشناس یا داور مرضی الطرفین خواهد بود” ، همچنین

می توان اضافه نمود :” و پرداخت نفقه طفل بالمناصفه خواهد بود”.

وکیل خانواده
شرط حضانت فرزندان پس از طلاق
۶ – شرط وکالت مطلق زوجه در طلاق :

مطابق قانون، زن تنها در موارد بسیار خاص میتواند از همسر خود جدا شود،

این درحالی است که مرد هر زمان که بخواهد میتواند با پرداخت کلیه حقوق زن، او را طلاق دهد، از آنجا که زن و شوهر حق انتخاب یکدیگر برای شروع و ادامه زندگی را دارند، منصفانه آن است که در صورت لزوم پایان دادن به زندگی مشترک نیز، این حق انتخاب برای هر دو وجود داشته باشد. شرط وکالت مطلق زوجه در طلاق میتواند موجب ایجاد برابری در حق طلاق باشد. یادآوری این نکته ضروری است که برای حفظ این برابری ، زن نیز میتواند با گرفتن حق طلاق و همچنین تقسیم مساوی اموال، مهریه را تا حدود زیادی کاهش دهد.

درج شرط وکالت مطلقه زوج در طلاق بهصورت زیر مطلوب است: زوج به زوجه وکالت بلاعزل با حق توکیل به غیر

میدهد تا زوجه در هر زمان و تحت هر شرایطی از جانب زوج اقدام به مطلقه نمودن خود از قید زوجیت زوج به هر

قسم طلاق ، اعم از بائن و رجعی و خلع یا مبارات ، به هر طریق اعم از اخذ یا بذل مهریه نماید.”__

نتیجه گیری

شروط ضمن عقد ،از جمله  تعهداتی است که در حین ازدواج با توافقی که بین زن و شوهر توسط مفاد قرارداد ازدواج آنها حاصل میشود، صورت میگیرد . این شروط را میتوان در سند رسمی ازدواج ذکر کرده و با امضای دو طرف رسمیت داد.

یکسری مصادیق بسیار مهم برای شروط ضمن عقد وجود دارد که لازم است زوجین قبل از اقدام ، از آن اطلاعات کامل را کسب کرده باشند. همچنین قوه قضایه چارچوبی دقیق برای این شروط تعیین نموده است که زوجین خارج از این شروط نمیتوانند اقدام کنند.

درصورتیکه تمایل به مشاوره با بهترین وکیل تهران و وکیل خانواده مجرب دارید میتوانید بصورت آنلاین از وکیل مورد نظر نوبت گرفته و یا بصورت تلفنی مشاوره (رایگان ) دریافت نمایید.

امور خانوادهمقالات

ازدواجبهترین وکیل تهرانشروط ضمن عقدطلاقنامزدینفقهوکیل خانواده

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

آنلاین با ما در تماس باشید

با تکمیل فرم تماس با ما میتوانید از بهترین وکیل تهران مشاوره بگیرید. 

باتوجه به درگیری ها و مشغله هایی که روزانه برای همگان وجود دارد ، طبیعتا امکان وقت گذاشتن و مراجعه حضوری برای افراد مقدور نمی باشد، بهمین دلیل  موسسه حقوقی صدرا بمنظور رفاه حال مشتریان خود ، فرمی را طراحی نموده است که شما میتوانید با تکمیل فرم روبه رو مشکلات و دعاوی خود را ثبت کنید تا همکاران ما در اسرع وقت با شما تماس بگیرند. با این روش شما میتوانید بصورت رایگان از بهترین وکیل تهران ، وکیل حقوقی ، وکیل کیفری و وکیل خانواده مشاوره بگیرید و در صورت نیاز وقتی برای شما مقرر گردد تا جهت تشکیل پرونده بصورت حضوری مراجعه فرمایید. آدرس ما در ادامه درج شده است.

شماره تماس های دفتر :  88806941 - 88806942

شماره تلفن همراه (ساعات پاسخ گویی 9 صبح الی 18) :  09128210882 - 09129210882

تماس با ما- واتساپ تماس


ساعات کار موسسه حقوقی صدرا

جهت مراجعه  با شماره های درج شده در همین صفحه هماهنگی بفرمایید.

شنبه تا چهارشنبه9:00 to 16:30
پنجشنبه9:00 to 16:30
تماس با ما
1

بالاتر از میدان ولیعصر (عج) – جنب سینما استقلال – کوچه فرشید – ساختمان فرشید – پلاک 8 – طبقه 2- واحد 9

2

از مترو میدان ولیعصر (عج) ۱۰۰ متر

3

از ایستگاه اتوبوس بی ار تی  (BRT)  50 متر

مسیرهای منتهی به موسسه حقوقی صدرا

تماس باما